From allurritza a bildua gmail.com Tue Aug 4 10:40:42 2026 From: allurritza a bildua gmail.com (Xabier Aristegieta) Date: Tue, 4 Aug 2026 10:40:42 +0200 Subject: [itzul] TRANSBERTSAL jasota dago Euskaltzaindiaren Hiztegian Message-ID: "Genero-ikuspegia txertatuko da zeharka" esaldiarekin topo egin dut. Gaztelaniazkoa ez da "se incorporará de forma indirecta la perspectiva de género", baizik eta "se incorporará de manera transversal". Euskarazko "zeharka" horren polisemiarekin ulermen-problemarik gerta ez dadin, uste dut oso gogoan izatekoa dela Euskaltzaindiaren Hiztegian jasota dagoela *transbertsal* hitza: [image: image.png] Lanean nahiz oporretan zaudetela, ondo izan. Xabier Aristegieta -------------- hurrengo zatia -------------- Erantsitako HTML dokumentu bat ezabatu egin da... URL: -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 23152 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : From allurritza a bildua gmail.com Thu Aug 6 13:12:13 2026 From: allurritza a bildua gmail.com (Xabier Aristegieta) Date: Thu, 6 Aug 2026 13:12:13 +0200 Subject: [itzul] =?utf-8?q?Intervenci=C3=B3n_quir=C3=BArgica?= Message-ID: Kaixo, lagunok. Goiko sintagma hori EUSKALTERMek honela ematen du, 4. ponderazio-markarekin: [image: image.png] Bestetik, Euskaltzaindiaren Hiztegiak honela definitzen du "ebakuntza": [image: image.png] Hori horrela, eta oraintxe bertan suertatu zaidanez sintagma hori euskaratu behar izatea, zalantza sortu zait ea euskaraz ez ote den erredundantea "ebakuntza" substantiboari "kirurgiko" adjektiboa gehitzea. Alegia: ebakuntza bat ez al da, gaur egun behintzat, beti "kirurgikoa"? Inork argi gehiagorik ematerik balu, eskertuko nioke. Ondo izan! Xabier Aristegieta -------------- hurrengo zatia -------------- Erantsitako HTML dokumentu bat ezabatu egin da... URL: -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 6344 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 19969 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : From zintzobitor a bildua proton.me Thu Aug 6 18:14:38 2026 From: zintzobitor a bildua proton.me (ZintzoBitor) Date: Thu, 06 Aug 2026 16:14:38 +0000 Subject: [itzul] =?utf-8?q?Intervenci=C3=B3n_quir=C3=BArgica?= In-Reply-To: References: Message-ID: Eragiketa kirurgikoa edo kirofanoko ebakuntza, beraz? = IQ (erabiltzen den sigla) Enviado desde Proton Mail para Android -------- Mensaje original -------- El 6/8/26 13:12, Xabier Aristegieta ha escrito: > Kaixo, lagunok. > > Goiko sintagma hori EUSKALTERMek honela ematen du, 4. ponderazio-markarekin: > > [image.png] > > Bestetik, Euskaltzaindiaren Hiztegiak honela definitzen du "ebakuntza": > > [image.png] > > Hori horrela, eta oraintxe bertan suertatu zaidanez sintagma hori euskaratu behar izatea, zalantza sortu zait ea euskaraz ez ote den erredundantea "ebakuntza" substantiboari "kirurgiko" adjektiboa gehitzea. > > Alegia: ebakuntza bat ez al da, gaur egun behintzat, beti "kirurgikoa"? > > Inork argi gehiagorik ematerik balu, eskertuko nioke. > > Ondo izan! > > Xabier Aristegieta -------------- hurrengo zatia -------------- Erantsitako HTML dokumentu bat ezabatu egin da... URL: -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 6344 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 19969 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : From allurritza a bildua gmail.com Fri Aug 7 13:44:47 2026 From: allurritza a bildua gmail.com (Xabier Aristegieta) Date: Fri, 7 Aug 2026 13:44:47 +0200 Subject: [itzul] inplementatu Message-ID: Kaixo! Gauzatxo bat besterik ez, esatera noanaren berri ez duen edonori zuzendua: Euskaltzaindiaren Hiztegian jasota agertzen da *inplementatu* aditza. [image: image.png] Beraz, problemarik gabe erabil daiteke. Izan ere, zuzentzen ari naizen esaldi honetan...: *Los departamentos competentes en materia de (...) del Gobierno de Navarra implementarán en todos los niveles educativos proyectos en los que se reflejarán las garantías de los derechos humanos, (...)* ...ikusi dut *proiektu batzuk ezarriko dituzte* ipini duela itzultzaileak. Nahiko lauso eta hankamotz iruditzen zait *ezarri* hori erabiltzea. Eta orain ?ez dakit noiztik? eskueran daukagu *inplementatu*. Tira, hori besterik ez; ondo izan. Xabier Aristegieta -------------- hurrengo zatia -------------- Erantsitako HTML dokumentu bat ezabatu egin da... URL: -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 12444 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : From koldom5 a bildua gmail.com Fri Aug 7 14:19:42 2026 From: koldom5 a bildua gmail.com (koldo morales) Date: Fri, 7 Aug 2026 14:19:42 +0200 Subject: [itzul] =?utf-8?q?Intervenci=C3=B3n_quir=C3=BArgica?= In-Reply-To: References: Message-ID: Ebakuntza termino finkatua izan arren, oraingo interbentzio kirurgiko askotan ez da ebaki egiten (laser bidez egiten dira, etab). Beraz, modernizatuta, neuk interbentzio kirurgikoa esango nuke orokorrean El El jue, 6 ago 2026 a las 18:14, ZintzoBitor , ItzuL-en bidez < itzul a bildua postaria.com> escribió: > Eragiketa kirurgikoa edo kirofanoko ebakuntza, beraz? = IQ (erabiltzen den > sigla) > > Enviado desde Proton Mail para Android > > > -------- Mensaje original -------- > El 6/8/26 13:12, Xabier Aristegieta ha escrito: > > Kaixo, lagunok. > > Goiko sintagma hori EUSKALTERMek honela ematen du, 4. > ponderazio-markarekin: > > [image: image.png] > > Bestetik, Euskaltzaindiaren Hiztegiak honela definitzen du "ebakuntza": > > [image: image.png] > > > Hori horrela, eta oraintxe bertan suertatu zaidanez sintagma hori > euskaratu behar izatea, zalantza sortu zait ea euskaraz ez ote den > erredundantea "ebakuntza" substantiboari "kirurgiko" adjektiboa gehitzea. > > Alegia: ebakuntza bat ez al da, gaur egun behintzat, beti "kirurgikoa"? > > Inork argi gehiagorik ematerik balu, eskertuko nioke. > > Ondo izan! > > Xabier Aristegieta > > -------------- hurrengo zatia -------------- Erantsitako HTML dokumentu bat ezabatu egin da... URL: -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 6344 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 19969 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : From allurritza a bildua gmail.com Fri Aug 7 14:29:07 2026 From: allurritza a bildua gmail.com (Xabier Aristegieta) Date: Fri, 7 Aug 2026 14:29:07 +0200 Subject: [itzul] =?utf-8?q?Intervenci=C3=B3n_quir=C3=BArgica?= In-Reply-To: References: Message-ID: Nik *ebakuntza*rekin ez daukat problema berezirik (pentsatzen dut argudia litekeela laserrak ere zeozer ebakiko duela, gorputzaren kanpoaldean ez bada barrualdean behintzat bai), baizik eta jarraian *kirurgiko *jartzearen beharrak dit zalantza sortzen. Xabier Aristegieta Hau idatzi du koldo morales (koldom5 a bildua gmail.com) erabiltzaileak (2026 abu. 7(a), or. (14:19)): > Ebakuntza termino finkatua izan arren, oraingo interbentzio kirurgiko > askotan ez da ebaki egiten (laser bidez egiten dira, etab). Beraz, > modernizatuta, neuk interbentzio kirurgikoa esango nuke orokorrean > El El jue, 6 ago 2026 a las 18:14, ZintzoBitor , ItzuL-en bidez < > itzul a bildua postaria.com> escribió: > >> Eragiketa kirurgikoa edo kirofanoko ebakuntza, beraz? = IQ (erabiltzen >> den sigla) >> >> Enviado desde Proton Mail para Android >> >> >> -------- Mensaje original -------- >> El 6/8/26 13:12, Xabier Aristegieta ha escrito: >> >> Kaixo, lagunok. >> >> Goiko sintagma hori EUSKALTERMek honela ematen du, 4. >> ponderazio-markarekin: >> >> [image: image.png] >> >> Bestetik, Euskaltzaindiaren Hiztegiak honela definitzen du "ebakuntza": >> >> [image: image.png] >> >> >> Hori horrela, eta oraintxe bertan suertatu zaidanez sintagma hori >> euskaratu behar izatea, zalantza sortu zait ea euskaraz ez ote den >> erredundantea "ebakuntza" substantiboari "kirurgiko" adjektiboa gehitzea. >> >> Alegia: ebakuntza bat ez al da, gaur egun behintzat, beti "kirurgikoa"? >> >> Inork argi gehiagorik ematerik balu, eskertuko nioke. >> >> Ondo izan! >> >> Xabier Aristegieta >> >> -------------- hurrengo zatia -------------- Erantsitako HTML dokumentu bat ezabatu egin da... URL: -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 6344 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 19969 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : From mezulariya a bildua gmail.com Sat Aug 8 10:32:25 2026 From: mezulariya a bildua gmail.com (Teo Etxeberria) Date: Sat, 8 Aug 2026 10:32:25 +0200 Subject: [itzul] inplementatu In-Reply-To: References: Message-ID: Neure buruari galdetzen diot 'plantan ezarri', 'plantan eman', 'abian jarri' esapideek zer dute txarrik Euskaltzaindiarentzat, halako kaka onartu behar izateko? Xabier Aristegieta igorleak hau idatzi zuen (2026 abu. 8, lr. 02:11): > Kaixo! > > Gauzatxo bat besterik ez, esatera noanaren berri ez duen edonori zuzendua: > > Euskaltzaindiaren Hiztegian jasota agertzen da *inplementatu* aditza. > > [image: image.png] > > Beraz, problemarik gabe erabil daiteke. > > Izan ere, zuzentzen ari naizen esaldi honetan...: > > *Los departamentos competentes en materia de (...) del Gobierno de Navarra > implementarán en todos los niveles educativos proyectos en los que se > reflejarán las garantías de los derechos humanos, (...)* > > ...ikusi dut *proiektu batzuk ezarriko dituzte* ipini duela itzultzaileak. > > Nahiko lauso eta hankamotz iruditzen zait *ezarri* hori erabiltzea. Eta > orain ?ez dakit noiztik? eskueran daukagu *inplementatu*. > > Tira, hori besterik ez; ondo izan. > > > Xabier Aristegieta > -------------- hurrengo zatia -------------- Erantsitako HTML dokumentu bat ezabatu egin da... URL: -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 12444 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : From mezulariya a bildua gmail.com Sat Aug 8 10:35:23 2026 From: mezulariya a bildua gmail.com (Teo Etxeberria) Date: Sat, 8 Aug 2026 10:35:23 +0200 Subject: [itzul] inplementatu In-Reply-To: References: Message-ID: Barkatu: Neure buruari galdetzen diot 'plantan ezarri', 'plantan eman', 'abian jarri' esapideek zer duten txarrik Euskaltzaindiarentzat, halako kaka onartu behar izateko. Teo Etxeberria igorleak hau idatzi zuen (2026 abu. 8, lr. 10:32): > Neure buruari galdetzen diot 'plantan ezarri', 'plantan eman', 'abian > jarri' esapideek zer dute txarrik Euskaltzaindiarentzat, halako kaka onartu > behar izateko? > > Xabier Aristegieta igorleak hau idatzi zuen (2026 > abu. 8, lr. 02:11): > >> Kaixo! >> >> Gauzatxo bat besterik ez, esatera noanaren berri ez duen edonori zuzendua: >> >> Euskaltzaindiaren Hiztegian jasota agertzen da *inplementatu* aditza. >> >> [image: image.png] >> >> Beraz, problemarik gabe erabil daiteke. >> >> Izan ere, zuzentzen ari naizen esaldi honetan...: >> >> *Los departamentos competentes en materia de (...) del Gobierno de >> Navarra implementarán en todos los niveles educativos proyectos en los que >> se reflejarán las garantías de los derechos humanos, (...)* >> >> ...ikusi dut *proiektu batzuk ezarriko dituzte* ipini duela >> itzultzaileak. >> >> Nahiko lauso eta hankamotz iruditzen zait *ezarri* hori erabiltzea. Eta >> orain ?ez dakit noiztik? eskueran daukagu *inplementatu*. >> >> Tira, hori besterik ez; ondo izan. >> >> >> Xabier Aristegieta >> > -------------- hurrengo zatia -------------- Erantsitako HTML dokumentu bat ezabatu egin da... URL: -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 12444 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : From mujikaetxeberriaa a bildua gmail.com Sat Aug 8 20:02:56 2026 From: mujikaetxeberriaa a bildua gmail.com (Alfontso Mujika Etxeberria) Date: Sat, 8 Aug 2026 20:02:56 +0200 Subject: [itzul] inplementatu In-Reply-To: References: Message-ID: Hitz bat gustukoa izatea edo ez izatea norberari dagokion kontua da; gustu-kontua da, eta gustua zerbait subjektiboa da. Hitz bat hiztegian sartzeko edo ez sartzeko orduan, gustua ez da kontuan hartzen. Irizpide objektibo batzuk erabiltzen dira: hitzak tradizioduna izan behar du, edo, tradizioduna ez bada, azken hamarkadetan erabiltzen den hitza izan behar du, eta erabilerak ez du izan behar hutsaren hurrengoa; horretaz gainera, erabiltzaile kualifikatuek erabilia izan behar du. Bestalde, hitzak ondo eratuta egon behar du; hau da, euskaraz hitzak sortzeko dituen bideen (mailegutzaren, eratorpenaren, hitz-elkarketaren?) araberakoa izan behar du. Baldintza horiek guztiak betetzen direnean onartzen da hitz bat hiztegian (prozesua luzeagoa da, baina laburbiltzen ari naiz), eta hitz bat hiztegian egoteak ez du esan nahi hitz hori erabili beharra dagoenik. Erabiltzaileak erabakiko du une bakoitzean hitz hori erabili eta beste bat erabili, bere gustuaren eta bere ohituren arabera. *Inplementatu* hitzaren kasuan, datuek erakusten dute 1990eko hamarkadan hasi zela erabiltzen; hau da, ez da etorri berria, badira 35 bat urte hitz hori erabiltzen ari dela euskaraz. ( http://xxmendea.euskaltzaindia.eus/Corpus/index.jsp?hasiera=true&aurreratua=false&atala=&epea=0&euskalkia=0&testu_mota=0&formalema1=lema&testu_hitza1=inplementatu&non1=0&galdera_mota1=0&btn_bilatu=Bilatu ) Dirudienez, ingelesetik (*to implement*) iritsi zen, ez euskarara bakarrik noski, baita gaztelaniara eta frantsesera ere: ----------- DRAE: *implementar* significa poner en funcionamiento o aplicar métodos, medidas o sistemas para llevar algo a cabo. El término fue incorporado oficialmente al Diccionario de la lengua española en 1992, proviniendo originalmente del inglés *to implement*. Le Robert: *implémenter* anglicisme, Informatique Installer (un programme) sur un ordinateur. Implémenter un nouveau système d'exploitation. ------------ Hitz bat euskaraz gaur egun erabiltzen den ala ez, eta nork erabiltzen duen, jakiteko, corpusak erabiltzen dira, hau da, testu-bilduma erraldoiak. Eta corpusek esaten digute *inplementatu* erabiltzen dela euskaraz, eta ez gutxi. Euskararen Erreferentzia Corpusa (EEC): *inplementatu* 499 agerraldi ( https://eec.euskaltzaindia.eus/arakatzailea/kwic/%7B%22lemFor1%22%3A%22lema%22%2C%22non1%22%3A%22da%22%2C%22forma1%22%3A%22inplementatu%22%2C%22ordena%22%3A%22docId%22%2C%22bilaketaMota%22%3A%22kwic%22%2C%22aurre%22%3A%220%22%7D ) Egungo Testuen Corpusa (ETC): *inplementatu* 2012 agerraldi (https://www.ehu.eus/etc/?bila=inplementatu) Dabilena corpusa: *inplementatu* 1491 agerraldi ( https://dabilena.elhuyar.eus/fast?csrfmiddlewaretoken=bmuPiH72xyLjGQlGW9i4PY0yiVN2vk3gcbklRMUr1aiWTWhpFEhl8wTE5TQjpoIj&lema=inplementatu&landpage_simple= ) Eta Euskararen Erreferentzia Corpusak (EEC) esaten digu erabiltzaile kualifikatuak dituela *inplementatu* hitzak: UEU *116* (0,76) LANEKI *63* (0,41) Consumer *42* (0,28) Labayru *39* (0,26) Elhuyar Zientzia eta Teknologia *34* (0,22) Bat Soziolinguistika Aldizkaria *32* (0,21) Jakin *27* (0,18) Uztaro *23* (0,15) ELKAR *22* (0,14) Berria *15* (0,10) Argia *11* (0,07) Alberdania *11* (0,07) goiena.eus *10* (0,07) Aldiri *6* (0,04) Osagaiz *5* (0,03) barren.eus *5* (0,03) Euskaltzaindia - Liburuak *4* (0,03) Open Data Euskadi *4* (0,03) Euskera Ikerketa Aldizkaria *3* (0,02) Noaua *3* (0,02) Berriketan *3* (0,02) Guaixe *2* (0,01) hiruka *2* (0,01) Karkara *2* (0,01) Pamiela *2* (0,01) Booktegi *2* (0,01) EITB - Sarea *1* (0,01) Euskaltzaindia - Sarea *1* (0,01) Erlea *1* (0,01) Karmel aldizkaria *1* (0,01) erran.eus *1* (0,01) aiaraldea.eus *1* (0,01) alea.eus *1* (0,01) Euskalerria irratia *1* (0,01) Maxixatzen *1* (0,01) uriola.eus *1* (0,01) Herria - Euskal astekaria *1* (0,01) *Euskaltzaindiaren hiztegia*n sarrera izateaz gainera, *inplementatu* sarrera da beste hiztegi elebakar eta elebidunetan ere: *Egungo Euskararen Hiztegia* (EEH) (https://www.ehu.eus/eeh/cgi/bila?m=0&z=inplementatu), *Elhuyar hiztegia* (https://hiztegiak.elhuyar.eus/eu_es/inplementatu), *Labayru hiztegia* (https://hiztegia.labayru.eus/bilatu/LH/all/inplementatu?locale=es), *Nola erran* (https://www.nolaerran.org/?h=implementer&z=lit). El sáb, 8 ago 2026 a las 11:56, Teo Etxeberria () escribió: > Barkatu: > Neure buruari galdetzen diot 'plantan ezarri', 'plantan eman', 'abian > jarri' esapideek zer duten txarrik Euskaltzaindiarentzat, halako kaka > onartu behar izateko. > > Teo Etxeberria igorleak hau idatzi zuen (2026 abu. > 8, lr. 10:32): > >> Neure buruari galdetzen diot 'plantan ezarri', 'plantan eman', 'abian >> jarri' esapideek zer dute txarrik Euskaltzaindiarentzat, halako kaka onartu >> behar izateko? >> >> Xabier Aristegieta igorleak hau idatzi zuen (2026 >> abu. 8, lr. 02:11): >> >>> Kaixo! >>> >>> Gauzatxo bat besterik ez, esatera noanaren berri ez duen edonori >>> zuzendua: >>> >>> Euskaltzaindiaren Hiztegian jasota agertzen da *inplementatu* aditza. >>> >>> [image: image.png] >>> >>> Beraz, problemarik gabe erabil daiteke. >>> >>> Izan ere, zuzentzen ari naizen esaldi honetan...: >>> >>> *Los departamentos competentes en materia de (...) del Gobierno de >>> Navarra implementarán en todos los niveles educativos proyectos en los que >>> se reflejarán las garantías de los derechos humanos, (...)* >>> >>> ...ikusi dut *proiektu batzuk ezarriko dituzte* ipini duela >>> itzultzaileak. >>> >>> Nahiko lauso eta hankamotz iruditzen zait *ezarri* hori erabiltzea. Eta >>> orain ?ez dakit noiztik? eskueran daukagu *inplementatu*. >>> >>> Tira, hori besterik ez; ondo izan. >>> >>> >>> Xabier Aristegieta >>> >> -------------- hurrengo zatia -------------- Erantsitako HTML dokumentu bat ezabatu egin da... URL: -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 12444 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : From mezulariya a bildua gmail.com Sat Aug 8 20:42:08 2026 From: mezulariya a bildua gmail.com (Teo Etxeberria) Date: Sat, 8 Aug 2026 20:42:08 +0200 Subject: [itzul] inplementatu In-Reply-To: References: Message-ID: A zer 'koladerue'! Alfontso Mujika Etxeberria igorleak hau idatzi zuen (2026 abu. 8, lr. 20:26): > Hitz bat gustukoa izatea edo ez izatea norberari dagokion kontua da; > gustu-kontua da, eta gustua zerbait subjektiboa da. > > Hitz bat hiztegian sartzeko edo ez sartzeko orduan, gustua ez da kontuan > hartzen. Irizpide objektibo batzuk erabiltzen dira: hitzak tradizioduna > izan behar du, edo, tradizioduna ez bada, azken hamarkadetan erabiltzen den > hitza izan behar du, eta erabilerak ez du izan behar hutsaren hurrengoa; > horretaz gainera, erabiltzaile kualifikatuek erabilia izan behar du. > Bestalde, hitzak ondo eratuta egon behar du; hau da, euskaraz hitzak > sortzeko dituen bideen (mailegutzaren, eratorpenaren, hitz-elkarketaren?) > araberakoa izan behar du. > > Baldintza horiek guztiak betetzen direnean onartzen da hitz bat hiztegian > (prozesua luzeagoa da, baina laburbiltzen ari naiz), eta hitz bat hiztegian > egoteak ez du esan nahi hitz hori erabili beharra dagoenik. Erabiltzaileak > erabakiko du une bakoitzean hitz hori erabili eta beste bat erabili, bere > gustuaren eta bere ohituren arabera. > > *Inplementatu* hitzaren kasuan, datuek erakusten dute 1990eko hamarkadan > hasi zela erabiltzen; hau da, ez da etorri berria, badira 35 bat urte hitz > hori erabiltzen ari dela euskaraz. > > ( > http://xxmendea.euskaltzaindia.eus/Corpus/index.jsp?hasiera=true&aurreratua=false&atala=&epea=0&euskalkia=0&testu_mota=0&formalema1=lema&testu_hitza1=inplementatu&non1=0&galdera_mota1=0&btn_bilatu=Bilatu > ) > > Dirudienez, ingelesetik (*to implement*) iritsi zen, ez euskarara > bakarrik noski, baita gaztelaniara eta frantsesera ere: > > ----------- > > DRAE: *implementar* significa poner en funcionamiento o aplicar métodos, > medidas o sistemas para llevar algo a cabo. El término fue incorporado > oficialmente al Diccionario de la lengua española > en 1992, proviniendo originalmente del > inglés *to implement*. > > Le Robert: *implémenter* anglicisme, Informatique Installer (un > programme) sur un ordinateur. Implémenter un nouveau système d'exploitation. > > ------------ > > Hitz bat euskaraz gaur egun erabiltzen den ala ez, eta nork erabiltzen > duen, jakiteko, corpusak erabiltzen dira, hau da, testu-bilduma erraldoiak. > Eta corpusek esaten digute *inplementatu* erabiltzen dela euskaraz, eta > ez gutxi. > > Euskararen Erreferentzia Corpusa (EEC): *inplementatu* 499 agerraldi > > ( > https://eec.euskaltzaindia.eus/arakatzailea/kwic/%7B%22lemFor1%22%3A%22lema%22%2C%22non1%22%3A%22da%22%2C%22forma1%22%3A%22inplementatu%22%2C%22ordena%22%3A%22docId%22%2C%22bilaketaMota%22%3A%22kwic%22%2C%22aurre%22%3A%220%22%7D > ) > > Egungo Testuen Corpusa (ETC): *inplementatu* 2012 agerraldi > > (https://www.ehu.eus/etc/?bila=inplementatu) > > Dabilena corpusa: *inplementatu* 1491 agerraldi > > ( > https://dabilena.elhuyar.eus/fast?csrfmiddlewaretoken=bmuPiH72xyLjGQlGW9i4PY0yiVN2vk3gcbklRMUr1aiWTWhpFEhl8wTE5TQjpoIj&lema=inplementatu&landpage_simple= > ) > > Eta Euskararen Erreferentzia Corpusak (EEC) esaten digu erabiltzaile > kualifikatuak dituela *inplementatu* hitzak: > > UEU > > > *116* (0,76) > > LANEKI > > > *63* (0,41) > > Consumer > > > *42* (0,28) > > Labayru > > > *39* (0,26) > > Elhuyar Zientzia eta Teknologia > > > *34* (0,22) > > Bat Soziolinguistika Aldizkaria > > > *32* (0,21) > > Jakin > > > *27* (0,18) > > Uztaro > > > *23* (0,15) > > ELKAR > > > *22* (0,14) > > Berria > > > *15* (0,10) > > Argia > > > *11* (0,07) > > Alberdania > > > *11* (0,07) > > goiena.eus > > > *10* (0,07) > > Aldiri > > > *6* (0,04) > > Osagaiz > > > *5* (0,03) > > barren.eus > > > *5* (0,03) > > Euskaltzaindia - Liburuak > > > *4* (0,03) > > Open Data Euskadi > > > *4* (0,03) > > Euskera Ikerketa Aldizkaria > > > *3* (0,02) > > Noaua > > > *3* (0,02) > > Berriketan > > > *3* (0,02) > > Guaixe > > > *2* (0,01) > > hiruka > > > *2* (0,01) > > Karkara > > > *2* (0,01) > > Pamiela > > > *2* (0,01) > > Booktegi > > > *2* (0,01) > > EITB - Sarea > > > *1* (0,01) > > Euskaltzaindia - Sarea > > > *1* (0,01) > > Erlea > > > *1* (0,01) > > Karmel aldizkaria > > > *1* (0,01) > > erran.eus > > > *1* (0,01) > > aiaraldea.eus > > > *1* (0,01) > > alea.eus > > > *1* (0,01) > > Euskalerria irratia > > > *1* (0,01) > > Maxixatzen > > > *1* (0,01) > > uriola.eus > > > *1* (0,01) > > Herria - Euskal astekaria > > > *1* (0,01) > > > > *Euskaltzaindiaren hiztegia*n sarrera izateaz gainera, *inplementatu* > sarrera da beste hiztegi elebakar eta elebidunetan ere: *Egungo > Euskararen Hiztegia* (EEH) ( > https://www.ehu.eus/eeh/cgi/bila?m=0&z=inplementatu), *Elhuyar hiztegia* ( > https://hiztegiak.elhuyar.eus/eu_es/inplementatu), *Labayru hiztegia* ( > https://hiztegia.labayru.eus/bilatu/LH/all/inplementatu?locale=es), *Nola > erran* (https://www.nolaerran.org/?h=implementer&z=lit). > > > El sáb, 8 ago 2026 a las 11:56, Teo Etxeberria () > escribió: > >> Barkatu: >> Neure buruari galdetzen diot 'plantan ezarri', 'plantan eman', 'abian >> jarri' esapideek zer duten txarrik Euskaltzaindiarentzat, halako kaka >> onartu behar izateko. >> >> Teo Etxeberria igorleak hau idatzi zuen (2026 >> abu. 8, lr. 10:32): >> >>> Neure buruari galdetzen diot 'plantan ezarri', 'plantan eman', 'abian >>> jarri' esapideek zer dute txarrik Euskaltzaindiarentzat, halako kaka onartu >>> behar izateko? >>> >>> Xabier Aristegieta igorleak hau idatzi zuen >>> (2026 abu. 8, lr. 02:11): >>> >>>> Kaixo! >>>> >>>> Gauzatxo bat besterik ez, esatera noanaren berri ez duen edonori >>>> zuzendua: >>>> >>>> Euskaltzaindiaren Hiztegian jasota agertzen da *inplementatu* aditza. >>>> >>>> [image: image.png] >>>> >>>> Beraz, problemarik gabe erabil daiteke. >>>> >>>> Izan ere, zuzentzen ari naizen esaldi honetan...: >>>> >>>> *Los departamentos competentes en materia de (...) del Gobierno de >>>> Navarra implementarán en todos los niveles educativos proyectos en los que >>>> se reflejarán las garantías de los derechos humanos, (...)* >>>> >>>> ...ikusi dut *proiektu batzuk ezarriko dituzte* ipini duela >>>> itzultzaileak. >>>> >>>> Nahiko lauso eta hankamotz iruditzen zait *ezarri* hori erabiltzea. >>>> Eta orain ?ez dakit noiztik? eskueran daukagu *inplementatu*. >>>> >>>> Tira, hori besterik ez; ondo izan. >>>> >>>> >>>> Xabier Aristegieta >>>> >>> -------------- hurrengo zatia -------------- Erantsitako HTML dokumentu bat ezabatu egin da... URL: -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 12444 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL : From allurritza a bildua gmail.com Sun Aug 9 12:57:13 2026 From: allurritza a bildua gmail.com (Xabier Aristegieta) Date: Sun, 9 Aug 2026 12:57:13 +0200 Subject: [itzul] inplementatu In-Reply-To: References: Message-ID: https://www.20minutos.es/cultura/implementar-aplicar-cuando-es-palabra-util-cuando-es-humo_6965528_0.html Teo Etxeberria igorleak hau idatzi zuen (2026 abu. 8(a), lr. (20:42)): > A zer 'koladerue'! > > Alfontso Mujika Etxeberria igorleak hau > idatzi zuen (2026 abu. 8, lr. 20:26): > >> Hitz bat gustukoa izatea edo ez izatea norberari dagokion kontua da; >> gustu-kontua da, eta gustua zerbait subjektiboa da. >> >> Hitz bat hiztegian sartzeko edo ez sartzeko orduan, gustua ez da kontuan >> hartzen. Irizpide objektibo batzuk erabiltzen dira: hitzak tradizioduna >> izan behar du, edo, tradizioduna ez bada, azken hamarkadetan erabiltzen den >> hitza izan behar du, eta erabilerak ez du izan behar hutsaren hurrengoa; >> horretaz gainera, erabiltzaile kualifikatuek erabilia izan behar du. >> Bestalde, hitzak ondo eratuta egon behar du; hau da, euskaraz hitzak >> sortzeko dituen bideen (mailegutzaren, eratorpenaren, hitz-elkarketaren?) >> araberakoa izan behar du. >> >> Baldintza horiek guztiak betetzen direnean onartzen da hitz bat hiztegian >> (prozesua luzeagoa da, baina laburbiltzen ari naiz), eta hitz bat hiztegian >> egoteak ez du esan nahi hitz hori erabili beharra dagoenik. Erabiltzaileak >> erabakiko du une bakoitzean hitz hori erabili eta beste bat erabili, bere >> gustuaren eta bere ohituren arabera. >> >> *Inplementatu* hitzaren kasuan, datuek erakusten dute 1990eko hamarkadan >> hasi zela erabiltzen; hau da, ez da etorri berria, badira 35 bat urte hitz >> hori erabiltzen ari dela euskaraz. >> >> ( >> http://xxmendea.euskaltzaindia.eus/Corpus/index.jsp?hasiera=true&aurreratua=false&atala=&epea=0&euskalkia=0&testu_mota=0&formalema1=lema&testu_hitza1=inplementatu&non1=0&galdera_mota1=0&btn_bilatu=Bilatu >> ) >> >> Dirudienez, ingelesetik (*to implement*) iritsi zen, ez euskarara >> bakarrik noski, baita gaztelaniara eta frantsesera ere: >> >> ----------- >> >> DRAE: *implementar* significa poner en funcionamiento o aplicar métodos, >> medidas o sistemas para llevar algo a cabo. El término fue incorporado >> oficialmente al Diccionario de la lengua española >> en 1992, proviniendo originalmente del >> inglés *to implement*. >> >> Le Robert: *implémenter* anglicisme, Informatique Installer (un >> programme) sur un ordinateur. Implémenter un nouveau système d'exploitation. >> >> ------------ >> >> Hitz bat euskaraz gaur egun erabiltzen den ala ez, eta nork erabiltzen >> duen, jakiteko, corpusak erabiltzen dira, hau da, testu-bilduma erraldoiak. >> Eta corpusek esaten digute *inplementatu* erabiltzen dela euskaraz, eta >> ez gutxi. >> >> Euskararen Erreferentzia Corpusa (EEC): *inplementatu* 499 agerraldi >> >> ( >> https://eec.euskaltzaindia.eus/arakatzailea/kwic/%7B%22lemFor1%22%3A%22lema%22%2C%22non1%22%3A%22da%22%2C%22forma1%22%3A%22inplementatu%22%2C%22ordena%22%3A%22docId%22%2C%22bilaketaMota%22%3A%22kwic%22%2C%22aurre%22%3A%220%22%7D >> ) >> >> Egungo Testuen Corpusa (ETC): *inplementatu* 2012 agerraldi >> >> (https://www.ehu.eus/etc/?bila=inplementatu) >> >> Dabilena corpusa: *inplementatu* 1491 agerraldi >> >> ( >> https://dabilena.elhuyar.eus/fast?csrfmiddlewaretoken=bmuPiH72xyLjGQlGW9i4PY0yiVN2vk3gcbklRMUr1aiWTWhpFEhl8wTE5TQjpoIj&lema=inplementatu&landpage_simple= >> ) >> >> Eta Euskararen Erreferentzia Corpusak (EEC) esaten digu erabiltzaile >> kualifikatuak dituela *inplementatu* hitzak: >> >> UEU >> >> >> *116* (0,76) >> >> LANEKI >> >> >> *63* (0,41) >> >> Consumer >> >> >> *42* (0,28) >> >> Labayru >> >> >> *39* (0,26) >> >> Elhuyar Zientzia eta Teknologia >> >> >> *34* (0,22) >> >> Bat Soziolinguistika Aldizkaria >> >> >> *32* (0,21) >> >> Jakin >> >> >> *27* (0,18) >> >> Uztaro >> >> >> *23* (0,15) >> >> ELKAR >> >> >> *22* (0,14) >> >> Berria >> >> >> *15* (0,10) >> >> Argia >> >> >> *11* (0,07) >> >> Alberdania >> >> >> *11* (0,07) >> >> goiena.eus >> >> >> *10* (0,07) >> >> Aldiri >> >> >> *6* (0,04) >> >> Osagaiz >> >> >> *5* (0,03) >> >> barren.eus >> >> >> *5* (0,03) >> >> Euskaltzaindia - Liburuak >> >> >> *4* (0,03) >> >> Open Data Euskadi >> >> >> *4* (0,03) >> >> Euskera Ikerketa Aldizkaria >> >> >> *3* (0,02) >> >> Noaua >> >> >> *3* (0,02) >> >> Berriketan >> >> >> *3* (0,02) >> >> Guaixe >> >> >> *2* (0,01) >> >> hiruka >> >> >> *2* (0,01) >> >> Karkara >> >> >> *2* (0,01) >> >> Pamiela >> >> >> *2* (0,01) >> >> Booktegi >> >> >> *2* (0,01) >> >> EITB - Sarea >> >> >> *1* (0,01) >> >> Euskaltzaindia - Sarea >> >> >> *1* (0,01) >> >> Erlea >> >> >> *1* (0,01) >> >> Karmel aldizkaria >> >> >> *1* (0,01) >> >> erran.eus >> >> >> *1* (0,01) >> >> aiaraldea.eus >> >> >> *1* (0,01) >> >> alea.eus >> >> >> *1* (0,01) >> >> Euskalerria irratia >> >> >> *1* (0,01) >> >> Maxixatzen >> >> >> *1* (0,01) >> >> uriola.eus >> >> >> *1* (0,01) >> >> Herria - Euskal astekaria >> >> >> *1* (0,01) >> >> >> >> *Euskaltzaindiaren hiztegia*n sarrera izateaz gainera, *inplementatu* >> sarrera da beste hiztegi elebakar eta elebidunetan ere: *Egungo >> Euskararen Hiztegia* (EEH) ( >> https://www.ehu.eus/eeh/cgi/bila?m=0&z=inplementatu), *Elhuyar hiztegia* >> (https://hiztegiak.elhuyar.eus/eu_es/inplementatu), *Labayru hiztegia* ( >> https://hiztegia.labayru.eus/bilatu/LH/all/inplementatu?locale=es), *Nola >> erran* (https://www.nolaerran.org/?h=implementer&z=lit). >> >> >> El sáb, 8 ago 2026 a las 11:56, Teo Etxeberria () >> escribió: >> >>> Barkatu: >>> Neure buruari galdetzen diot 'plantan ezarri', 'plantan eman', 'abian >>> jarri' esapideek zer duten txarrik Euskaltzaindiarentzat, halako kaka >>> onartu behar izateko. >>> >>> Teo Etxeberria igorleak hau idatzi zuen (2026 >>> abu. 8, lr. 10:32): >>> >>>> Neure buruari galdetzen diot 'plantan ezarri', 'plantan eman', 'abian >>>> jarri' esapideek zer dute txarrik Euskaltzaindiarentzat, halako kaka onartu >>>> behar izateko? >>>> >>>> Xabier Aristegieta igorleak hau idatzi zuen >>>> (2026 abu. 8, lr. 02:11): >>>> >>>>> Kaixo! >>>>> >>>>> Gauzatxo bat besterik ez, esatera noanaren berri ez duen edonori >>>>> zuzendua: >>>>> >>>>> Euskaltzaindiaren Hiztegian jasota agertzen da *inplementatu* aditza. >>>>> >>>>> [image: image.png] >>>>> >>>>> Beraz, problemarik gabe erabil daiteke. >>>>> >>>>> Izan ere, zuzentzen ari naizen esaldi honetan...: >>>>> >>>>> *Los departamentos competentes en materia de (...) del Gobierno de >>>>> Navarra implementarán en todos los niveles educativos proyectos en los que >>>>> se reflejarán las garantías de los derechos humanos, (...)* >>>>> >>>>> ...ikusi dut *proiektu batzuk ezarriko dituzte* ipini duela >>>>> itzultzaileak. >>>>> >>>>> Nahiko lauso eta hankamotz iruditzen zait *ezarri* hori erabiltzea. >>>>> Eta orain ?ez dakit noiztik? eskueran daukagu *inplementatu*. >>>>> >>>>> Tira, hori besterik ez; ondo izan. >>>>> >>>>> >>>>> Xabier Aristegieta >>>>> >>>> -------------- hurrengo zatia -------------- Erantsitako HTML dokumentu bat ezabatu egin da... URL: -------------- hurrengo zatia -------------- Testu hutsa ez zen mezu bat ezabatu egin da... Izena: image.png Mota: image/png Tamaina: 12444 bytes Azalpena: ez dago erabilgarri URL :